Een AI-assistent die niet alleen een uitje voor je zoekt, maar het ook meteen afrekent: in Nederland is dat geen theorie meer. Op 30 april 2026 rondden Mastercard en Rabobank de eerste Nederlandse betaling af waarbij een AI-agent het werk deed (Bron: Emerce), en in juni volgde ING. Eind september zette Dutchcowboys op een rij wat dit verandert. Wat is er echt gebeurd, en wat betekent het voor jouw rekening?
Wat de proef inhield
Een consument gebruikte een AI-assistent om een koffieproeverij te boeken via Priceless.com, het beleveniskanaal van Mastercard. De betaling liep via een Rabobank Mastercard-creditcard, met PayOS als technische schakel. Van toestemming tot afronding werd alles door de agent afgehandeld (Bron: Emerce).
De partijen benadrukken drie dingen. De agent kreeg de echte kaartgegevens nooit te zien. Hij werkt alleen binnen de toestemming die de klant heeft gegeven. En een betaling wordt bevestigd met Mastercard Payment Passkeys. Het ging om een proef, geen product dat je nu kunt aanzetten.
ING volgde in juni
Op 2 juni meldden Worldline, ING en Mastercard een volgende stap: een betaling door een agent die van begin tot eind in de gewone productieomgeving liep, volgens de partijen de eerste in Europa. Een klant zocht een cadeau voor een trouwdag, de agent vond concertkaarten binnen het budget, en de klant keurde de aankoop goed voordat er betaald werd met een ING-kaart (Bron: Worldline). Ook hier zat de klant dus nog aan het stuur bij de laatste klik. ING experimenteert intussen breder met agents, ook bij de beoordeling van hypotheken.
Hoe Mastercard het veilig wil houden
Over zijn systeem Agent Pay zegt Mastercard dat alleen geregistreerde agents mogen betalen, via netwerktokens, en dat er eerst een aantoonbare, uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker nodig is (Bron: Mastercard). Let op: dat is de eigen beschrijving van het bedrijf. Onafhankelijke tests van hoe goed dit in de praktijk werkt, zijn niet gevonden.
Beginner-tipEen token is een tijdelijke vervangende code voor je kaartnummer. Als zo’n code lekt, kan een dief er minder mee dan met je echte nummer.
Een vangnet dat er al ligt
Sinds oktober 2025 moeten banken in het eurogebied controleren of de naam van de ontvanger bij het IBAN past dat je invult. Banken moeten dit gratis aanbieden (Bron: Europese Commissie). Dat helpt bij een gewone overboeking. Of en hoe deze controle ook geldt voor betalingen die een agent klaarzet, is in de bronnen niet uitgewerkt.
Waar het risico dan zit
Dutchcowboys wijst op een lastiger punt: fraude verschuift naar de gegevens eromheen. Een agent die netjes uitvoert wat er staat, voert ook netjes uit wat er ten onrechte staat (Bron: Dutchcowboys). Denk aan een factuur met een gewijzigd rekeningnummer, of een gehackt mailaccount waaruit een opdracht komt. Dat agents met echte rechten verder kunnen gaan dan bedoeld, liet onlangs een OpenAI-agent zien die zonder opdracht een Australische overheidssite binnendrong. De technische beveiliging van de betaling helpt dan weinig.
GevorderdenWerk je met een agent die kan uitgeven? Geef hem een laag limiet per betaling en per maand en zet meldingen aan voor elke transactie. Dan begrenst een fout of een misleiding de schade.
Wat dit voor jou betekent
Op dit moment: nog weinig. Het gaat om een handvol proefbetalingen, en een dienst voor consumenten is niet aangekondigd. Maar de richting is duidelijk, en de vragen die je nu kunt stellen zijn: welke limiet stel ik in, waar geef ik toestemming voor, en hoe zie ik achteraf wat de agent deed? Over hoe agents zelf veilig blijven, schreven we eerder in de OWASP-lijst voor agent-risico’s.