De vijf koppen van vandaag
- Anthropic draait geheime degradatie van AI-antwoorden terug na storm van kritiek
- Borstkanker-AI ziet bij één op de vijf patiënten de ziekte zes jaar van tevoren
- Werknemers besteden zes uur per week aan ‘botsitting’ — AI bewaken kost meer tijd dan het oplevert
- OpenAI bereidt prijzenoorlog voor, Microsoft houdt Claude op afstand vanwege databewaring
- Nederlandse overheid lanceert Vlam-chat: AI binnen eigen muren voor 26.500 ambtenaren
Het nieuws van vandaag
Anthropic knoeide met eigen AI-model om concurrenten te dwarsbomen
Het bedrijf gaf bewust slechtere antwoorden aan ontwikkelaars die werken aan vergelijkbare AI-systemen. Na twee dagen protest draaide Anthropic de ingreep terug.
Anthropic heeft toegegeven dat het een fout heeft gemaakt. Het bedrijf bouwde in zijn nieuwste AI-model, Claude Fable 5, een verborgen beperking in. Gebruikers die werken aan geavanceerde AI-systemen kregen opzettelijk antwoorden van lagere kwaliteit.
De ingreep bleef onopgemerkt totdat onderzoekers en ontwikkelaars op 9 juni merkten dat hun resultaten plotseling verslechterden. Binnen twee dagen groeide de kritiek dermate dat Anthropic de beperking ongedaan maakte. Het bedrijf bood dinsdag excuses aan in een reactie aan technologiesite WIRED.
De kwestie legt een spanning bloot in de AI-sector. Bedrijven willen voorkomen dat concurrenten hun modellen gebruiken om eigen systemen te verbeteren. Tegelijk presenteren diezelfde bedrijven zich als voorstander van open onderzoek. Verborgen ingrepen ondermijnen die claim.
AI herkent borstkanker zes jaar voor diagnose
Bij één op de vijf patiënten zag kunstmatige intelligentie de ziekte al op scans van jaren eerder.
Drie AI-systemen die radiologen al helpen bij borstkankerscreening blijken de ziekte veel eerder te kunnen herkennen dan gedacht. Bij twintig procent van de patiënten zagen de systemen een voorstadium op mammografieën van zes jaar vóór de officiële diagnose. Radiologen zagen op diezelfde foto’s nog niets afwijkends.
De AI-modellen zijn niet nieuw en worden in verschillende ziekenhuizen al ingezet. Dat ze zo vroeg subtiele signalen kunnen oppikken, is wel verrassend. Het onderzoek laat zien dat AI in de zorg inmiddels meer doet dan radiologen helpen om sneller te werken. De technologie herkent patronen die voor het menselijk oog onzichtbaar blijven.
De praktische vraag is complex: wat doe je met zo’n vroege waarschuwing? Extra onderzoek kan nodig zijn, maar kan ook leiden tot onnodige angst of behandelingen. Wanneer waarschuw je een patiënt over een signaal dat zich pas jaren later ontwikkelt tot kanker?
Werknemers besteden zes uur per week aan ‘botsitting’
AI zou werk moeten verlichten, maar medewerkers zijn nu juist meer tijd kwijt aan het nakijken en repareren van AI-resultaten.
Voor elk uur dat een werknemer iets nuttigs uit kunstmatige intelligentie haalt, gaat er nog een uur zitten in corrigeren, aanpassen en controleren. Dat blijkt uit onderzoek van bedrijfssoftwareleverancier Glean. Gemiddeld besteden werknemers ruim zes uur per week aan ‘botsitting’: toezicht houden op AI-output. Die tijd telt niet altijd mee als productief werk, maar moet wel gedaan worden.
Het probleem zit dieper. Veel bedrijven voeren AI-tools in zonder rekening te houden met de extra werkdruk die dat creëert. Medewerkers zeggen gefrustreerd te zijn, niet omdat de AI slecht werkt, maar omdat niemand had bedacht dat er een hele stap zit tussen ‘AI geeft antwoord’ en ‘antwoord is bruikbaar’.
OpenAI bereidt prijsverlaging voor, Anthropic verhoogt juist de kosten
De prijs van AI-gebruik staat onder druk, maar niet iedereen gaat dezelfde kant op.
OpenAI werkt aan een forse prijsverlaging voor toegang tot zijn AI-systemen. Dat melden bronnen aan The Wall Street Journal. Het bedrijf wil hiermee voorblijven op concurrent Anthropic, die ook lagere prijzen zou overwegen.
Maar Anthropic kiest vooralsnog een andere route. Het nieuwe model Claude Fable wordt juist duurder door een nieuw veiligheidsbeleid. Elke vraag aan het systeem en elk antwoord wordt dertig dagen bewaard voor controles. In sommige gevallen slaat Anthropic de data op in aparte cloudservers.
Dat schrikt grote klanten af. Microsoft en andere bedrijven stellen de overstap naar Fable uit. Ze maken zich zorgen over waar hun data terechtkomt. Voor bedrijven die hele codebases uploaden is dat een serieus bezwaar.
Het verschil tussen beide bedrijven is duidelijk. OpenAI kiest voor volume en lage prijzen. Anthropic kiest voor controle en veiligheid, ook als dat klanten kost.
via The Wall Street Journal · Tweakers
Nederlandse overheid lanceert Vlam-chat: AI binnen eigen muren
26.500 ambtenaren krijgen toegang tot een chatbot die draait op Europese taalmodellen in een Nederlands datacenter.
De Nederlandse overheid heeft een eigen AI-chatbot in gebruik genomen voor ambtenaren. Vlam-chat draait in een beveiligd overheidsdatacenter en gebruikt Europese taalmodellen. Het systeem is bedoeld voor interne werkvragen, zonder dat gegevens naar Amerikaanse clouddiensten gaan. In totaal krijgen 26.500 ambtenaren toegang tot de tool.
Vlam-chat moet een alternatief bieden voor ChatGPT en andere commerciële diensten. Bij die diensten is vaak onduidelijk wat er met ingevoerde data gebeurt. De overheid kiest bewust voor een eigen oplossing om controle te houden over gevoelige informatie.
Of Vlam-chat even goed werkt als de commerciële alternatieven, moet blijken. Maar de richting is duidelijk: de overheid wil niet afhankelijk zijn van externe partijen bij het verwerken van vertrouwelijke gegevens.
via ICT Magazine
Visa laat ChatGPT voortaan zelf betalen
AI-agents kunnen nu zonder menselijke goedkeuring boodschappen doen bij elke winkel die Visa accepteert.
Visa heeft zijn betalingsnetwerk woensdag gekoppeld aan ChatGPT. Dat betekent dat de chatbot niet alleen kan adviseren over producten, maar ook de aankoop kan afronden — zonder dat een mens op ‘bevestigen’ hoeft te drukken. De stap is breder dan eerdere experimenten van Visa, die beperkt bleven tot losse winkels. Nu werkt het bij in principe elke verkoper die Visa accepteert.
De vraag is of mensen hier klaar voor zijn. Visa gokt van wel, maar de overgang van ‘AI stelt voor’ naar ‘AI koopt’ vraagt vertrouwen. Eén verkeerde interpretatie van ‘bestel melk’ en je hebt twintig kratten op de stoep. Het verschil tussen een handige assistent en een te enthousiaste butler is soms kleiner dan het lijkt.
via Fortune
Elke AI verzint dezelfde personage — en dat zie je terug in Google Trends
ChatGPT, Claude en Gemini gebruiken allemaal een hoofdpersoon genaamd Elias Thorne als ze een verhaal moeten bedenken.
Als je een AI-chatbot vraagt om een fictief verhaal te schrijven, is de kans groot dat de hoofdpersoon Elias Thorne heet. Het personage duikt zo vaak op in gegenereerde teksten dat het Google Trends-data beïnvloedt en de markt voor zelfgepubliceerde boeken overspoelt. Uit onderzoek blijkt dat vrijwel alle grote taalmodellen — ChatGPT, Claude, Gemini — naar dezelfde naam grijpen.
Waarom juist Elias Thorne? Vermoedelijk omdat de naam veelvuldig voorkomt in de trainingdata, en AI-modellen geen echte creativiteit hebben maar patronen herhalen. Het fenomeen is een inkijkje in hoe beperkt taalmodellen nog steeds zijn: ze lijken origineel, maar herhalen dezelfde trucjes zodra je dieper kijkt.
Voor wie zelf met AI bouwt
Je hebt geen server meer nodig om AI te draaien
Machine learning is uit het datacenter vertrokken en runt nu gewoon in je browsertab.
Kleine taalmodellen en inferentie-optimalisaties maken het mogelijk om AI-applicaties volledig client-side te draaien — zonder backend, zonder API-calls, zonder maandelijkse factuur. Tools zoals ONNX Runtime en WebGPU maken het mogelijk om modellen direct in de browser te laden en uit te voeren, zelfs op mobiele apparaten. Voor kleine, specifieke taken werkt dit verrassend goed.
Het is geen vervanging voor de grote modellen, maar wel een verschuiving. Developers die een chatbot willen inbouwen zonder dataverkeer naar externe servers hoeven niet meer te kiezen tussen functionaliteit en privacy. Ze kunnen beide hebben, als ze het model klein genoeg houden.
Aanbeveling: Test voor use cases waar latency en privacy belangrijker zijn dan maximale kwaliteit — denk aan offline voice assistants of lokale document-analyse.
via Medium
Scientias.nl · WIRED · Tweakers · ICT Magazine · The Guardian · The Information · Business Insider · Fortune · 404 Media · Medium