Je matcht met iemand, de berichten zijn gevat, grappig, precies op maat. Alleen: wie typt er eigenlijk? Steeds vaker is het antwoord ChatGPT of Claude. Bloomberg doopte de trend chatfishing: singles die een AI-tool inzetten om hun datingberichten te schrijven, te redigeren of zelfs hele gesprekken te laten analyseren (Bron: Bloomberg). Het is een herkenbaar dilemma dat verder reikt dan één app: waar ligt de grens tussen hulp bij formuleren en iemand anders voor je laten daten?
Hoe groot is het echt
Niet klein. Volgens een rapport van Match Group en het Kinsey Institute gebruikte 26 procent van de Amerikaanse volwassenen en bijna de helft van Gen Z-daters al AI voor datinghulp — van het kiezen van foto’s tot het opstellen van berichten. Mensen plakken hele gesprekken in een taalmodel om een openingszin te genereren, een antwoord te formuleren of te begrijpen waarom een uitwisseling doodbloedde.
Het bijzondere is dat dit gebeurt terwijl de datingapps zélf volop AI inbouwen. Tinder kondigde eerder dit jaar AI-chemie-inschattingen aan, Bumble rolde profielsuggesties en fotofeedback uit en wil af van de klassieke swipe ten gunste van AI-matchmaking. Maar waar de bedrijven AI in hun product stoppen, zetten gebruikers het zelfstandig in op manieren die de platforms niet hadden voorzien.
Beginner-tip:je hoeft geen positie in te nemen om de trend te begrijpen. Zie het als een schaal: helemaal links staat “spelfouten eruit halen”, helemaal rechts “de AI voert het hele gesprek”. De meeste mensen zitten er ergens tussenin — en juist dat midden maakt het lastig.
De grijze zone
Waar chatfishing anders is dan klassiek catfishing: de persoon achter het profiel bestaat echt. Alleen de woorden, en soms de hele flirtstijl, kunnen deels door een model zijn gemaakt. Grote datingapps lijken AI-berichten tussen echte gebruikers niet actief te herkennen of te beperken, terwijl ze wél systemen inzetten tegen scams en nepprofielen zoals Bumble’s “Deception Detector”.
Match Group-CEO Spencer Rascoff was er tegen Bloomberg eerlijk over: het bedrijf heeft zich er nog te weinig op gericht, en zolang mensen coaching buiten het platform gebruiken, is er weinig aan te doen. Detectietechniek voor AI-tekst bestaat, maar is onbetrouwbaar en wordt door geen enkele app ingezet.
De parallel met andere levensdomeinen is opvallend. Actrice Anne Hathaway vertelde in juni dat sollicitanten die ze had geïnterviewd allemaal identieke, door ChatGPT gegenereerde bedankbriefjes stuurden — waarna niemand van die lijst de baan kreeg. Of het nu solliciteren of daten is: ontvangers worden gevoelig voor de kenmerkende uniformiteit van AI-tekst. Dat het onderscheid tussen AI-hulp en misleiding steeds vaker opduikt, zie je ook terug in bredere zorgen over AI-detectie zoals Turnitin die maar half werkt — herkenning is nergens waterdicht.
Waar ligt jouw grens
De eerlijkste manier om hiernaar te kijken is niet “AI bij daten is goed of slecht”, maar: wat deel je, en met wie. Een paar dingen om in gedachten te houden:
- Toon checken is iets anders dan gevoelens veinzen. Een opener aanscherpen valt anders dan een AI namens jou een emotionele band laten opbouwen.
- Uploaden is delen. Wie een heel gesprek in een AI-tool plakt, geeft ook persoonlijke informatie van de ander door aan een extern bedrijf.
- Offline komt de aap uit de mouw. Bij een echte afspraak wordt het verschil tussen de AI-versie en de persoon zelf vaak binnen minuten zichtbaar.
Naarmate AI-vaardigheid een vanzelfsprekende vaardigheid wordt, blijft de grens tussen zelfverbetering en misleiding in de digitale liefde ongedefinieerd. Misschien is dat ook precies de vraag om aan tafel te leggen: vind jij een AI-geschreven opener prima, maar een volledig AI-gesprek niet? Waar ligt jouw grens?