Meta trapt op de rem. De nieuwe voorwaarden waarmee het bedrijf websites van zijn zakelijke klanten mag laten doorzoeken door bots, gaan op 20 november in, drie weken later dan gepland. Een woordvoerder zei vrijdag tegen Reuters dat Meta “the effective date of our updated Commercial Terms and Self-Serve Ad Terms” verschuift om partners meer tijd te geven (Bron: Reuters). Aan de tekst zelf verandert niets.
Het uitstel volgt op een week waarin uitgevers op drie continenten zich tegen Meta keerden. Twee toezichthouders kijken inmiddels mee.
Waar het om draait
De voorwaarden gelden voor iedereen die de zakelijke tools van Meta gebruikt: adverteerders, maar ook wie een Facebook-pagina of Instagram-bedrijfsaccount heeft met een gekoppelde website. Blijf je die tools gebruiken, dan ga je automatisch akkoord. Meta mag dan met automatische software de gekoppelde websites bezoeken en de inhoud gebruiken voor zijn advertentie- en zakelijke producten (Bron: Nieman Lab).
De eerste versie ging verder. Daarin stond dat Meta die content ook mocht gebruiken om producten te “train”. Na kritiek verdween dat woord op vrijdag 16 oktober, en nu staat er dat Meta crawlt om advertentie- en zakelijke producten te “provide, develop, improve, research, and maintain” (Bron: Nieman Lab). Een woordvoerder zei tegen TechCrunch dat de crawlbepalingen “only applied to our ads and business products” (Bron: TechCrunch).
Beginner-tip Een crawler is een programmaatje dat automatisch webpagina’s bezoekt en de inhoud kopieert, zoals Google dat doet om zoekresultaten te maken. AI-bedrijven gebruiken crawlers ook om tekst te verzamelen waarmee ze hun modellen trainen. Met een bestandje genaamd robots.txt kan een website zeggen: deze bot liever niet.
Juristen: het woord is weg, de ruimte niet
Drie Amerikaanse juristen lazen de nieuwe tekst voor Nieman Lab. Mediajurist Matt Topic van Loevy & Loevy vindt “develop” breed genoeg om AI-training te dekken, temeer omdat nergens staat wat een “business product” is. Hoogleraar James Grimmelmann (Cornell) denkt dat de zinsnede over content die “associated with your products or services” is, Meta zelfs een hele site laat doorzoeken (Bron: Nieman Lab).
Meta’s belangrijkste antwoord is robots.txt: wie niet gecrawld wil worden, zet dat in dat bestand. Volgens Nieman Lab staat die belofte alleen niet in de herziene voorwaarden zelf. En hoogleraar Benjamin Sobel (University of Wisconsin) vergelijkt robots.txt met een bordje “niet naar mijn huis kijken”: het drukt een wens uit, maar dwingt juridisch niets af (Bron: Nieman Lab). Meta heeft wel aparte bots per doel: Meta-ExternalAgent verzamelt volgens Meta’s eigen documentatie tekst om AI-modellen te trainen, terwijl facebookexternalhit de linkvoorbeelden maakt die je ziet als iemand een artikel deelt (Bron: Meta for Developers).
Van brief tot klacht bij de toezichthouder
Het verzet kwam in golven. De European Publishers Council klaagde vorige week bij Brussel, de Duitse uitgeversverenigingen BDZV en MVFP volgden begin deze week. Daarna vroeg de Movement for an Open Web, een lobbyclub van uitgevers en adverteerders, de Europese Commissie en de Britse mededingingstoezichthouder CMA om de voorwaarden met een spoedmaatregel te schorsen (Bron: Reuters).
“Meta’s new terms are clearly anti-competitive.” (bron: Tim Cowen, medeoprichter Movement for an Open Web, via Reuters)
De CMA sprak woensdag met Meta en zegt “urgent discussions” te voeren. De Europese Commissie bevestigde de klacht te hebben ontvangen en die volgens de gewone procedure te beoordelen (Bron: Reuters). Voor zo’n spoedmaatregel moeten klagers aantonen dat ze ernstige en onherstelbare schade lijden.
Op 22 oktober schreef ook WAN-IFRA, de wereldwijde koepel van nieuwsuitgevers, aan Meta-topman Joel Kaplan. De organisatie wil dat Meta de bepaling voor nieuwsuitgevers pauzeert, robots.txt bindend maakt in de voorwaarden en hun content alleen met een licentie voor AI gebruikt (Bron: FIPP/WAN-IFRA).
“No publisher should have to choose between reaching its readers and keeping control of its own journalism.” (bron: Irene Lanzaco, WAN-IFRA, via FIPP)
Wat jij ervan merkt
Heb je geen bedrijf, dan teken je zelf niets. Toch raakt het je. Nieuwssites zijn voor hun bereik deels afhankelijk van Facebook en Instagram. Kunnen ze hun journalistiek alleen afschermen door van die platforms weg te gaan, dan bepaalt Meta mee welke informatie in AI-antwoorden terechtkomt en wie daarvoor betaalt. Het is dezelfde strijd die uitgevers eerder met Google voerden, zoals in de zaken tegen AI Overviews, en die schrijvers voeren met initiatieven als Bookpact.ai.
Beheer je wél een zakelijke pagina, voor een webwinkel, praktijk of vereniging met een eigen website? Dan geldt het per 20 november ook voor jou. Wat je in je robots.txt regelt, staat stap voor stap op ons zusterplatform: Meta wil je website crawlen: wat de nieuwe voorwaarden voor jou betekenen.
Gevorderden Het uitstel verandert juridisch weinig: de tekst blijft gelijk en Meta zegt nog steeds door te gaan. Interessant wordt wat de CMA en de Europese Commissie vóór 20 november doen. Een spoedmaatregel tegen een voorwaardenwijziging zou een ongebruikelijk sterk signaal zijn.
Meta zelf bouwt intussen door aan zijn eigen AI, van open modellen als Muse Glimmer tot assistenten in WhatsApp. Hoeveel van het open web daarin mag verdwijnen, wordt de komende vier weken beslist.
