Op zaterdagochtend begin je aan een app die bijhoudt wanneer je kamerplanten water nodig hebben. Zondagavond draait hij op je telefoon. Dat is in 2026 geen fantasie meer. Met vibe codingVibe-codingSoftware bouwen door in gewone taal aan een AI-model te beschrijven wat je wilt, en de gegenereerde code grotendeels te accepteren zonder elke regel na te lezen. De term komt van AI-onderzoeker Andrej Karpathy (februari 2025).Hele uitleg: Vibe-coding, software maken door in gewone taal te beschrijven wat je wilt, bouwt iemand zonder programmeerervaring in een weekend wat vroeger maanden kostte. Het woordenboek Collins koos “vibe coding” vorig jaar zelfs tot woord van het jaar (Bron: CNN).
Die snelheid brengt een nieuwe vraag mee die lastiger is dan de techniek. Wat ga je eigenlijk bouwen? En vooral: voor wie?
Bouwen is goedkoop geworden, kiezen niet
Als je alles kunt maken, begin je ook aan alles. Je ziet iemand op X een slimme tool laten zien en denkt: dat kan ik ook. Je bouwt je eigen versie van een app die je al gebruikt. Of je springt van idee naar idee, omdat het nieuwe plan altijd veelbelovender voelt dan het halve project dat al op je laptop staat.
De drempel om te beginnen is weg. De drempel om iets te maken waar een ander op zit te wachten, is precies even hoog gebleven.
Dat zie je terug in onderzoek naar waarom nieuwe producten mislukken. Het Amerikaanse onderzoeksbureau CB Insights keek naar 431 met durfkapitaal gefinancierde startups die sinds 2023 hun deuren sloten en kon bij 385 de reden achterhalen. Bij 70 procent daarvan raakte het geld op. Volgens de onderzoekers is dat meestal het eindpunt van een probleem dat veel eerder begon. De diepere reden die het vaakst terugkwam: bij 43 procent sloot het product niet aan op wat de markt wilde (in het jargon: geen product-market fit) (Bron: CB Insights).
Beginner-tip “Geen markt” klinkt groot. Het betekent hier simpelweg dat er te weinig mensen waren die het probleem herkenden en er iets voor overhadden, in tijd of in geld.
Wat dat cijfer niet zegt: het gaat om bedrijven met investeerders, teams en vaak miljoenen euro’s. Een hobbyproject in je eigen weekend is iets anders. Het mechanisme is wel hetzelfde: er waren te weinig mensen die het product hard genoeg nodig hadden. De onderzoekers baseerden hun indeling op openbare afscheidsberichten, interviews met oprichters en aankondigingen van sluiting, dus het blijft een reconstructie achteraf (Bron: CB Insights).
Versie 1 is het makkelijke deel
AI neemt het typwerk over. De tijd na de lancering neemt het niet over. Een app moet blijven werken als een betaaldienst zijn regels verandert, als je telefoon een update krijgt of als iemand een fout vindt die jij nooit had bedacht.
In de softwarewereld weten ze al decennia dat dit onderhoud het grootste deel van de kosten opslokt. Benchmarkorganisatie ISBSG noemt een gangbare schatting van 65 tot 85 procent van wat een applicatie in totaal kost (Bron: ISBSG). Dat is een schatting en geen meting. Voor een kleine app kan het anders liggen, maar de richting klopt: de eerste versie is het begin van het werk. Een klassiek onderzoek in het vakblad Communications of the ACM, op basis van een enquête onder 69 organisaties, kwam tot dezelfde conclusie: onderhoud en uitbreiding slokken het grootste deel van de middelen op (Bron: Communications of the ACM).
Daar komen nog twee dingen bij. Een app die niemand kent, bestaat voor de buitenwereld niet, dus je moet mensen vinden die hem willen proberen. En je hebt een lange adem nodig, omdat je er nog mee bezig bent als de opwinding van de eerste versie allang weg is.
Gevorderden Wie een agent een app laat bouwen, krijgt code die hij niet zelf heeft geschreven en vaak niet helemaal begrijpt. Dat maakt onderhoud en beveiliging zwaarder: een fout opsporen in code die je nooit hebt gelezen kost meer tijd. Zet daarom vanaf dag één versiebeheer, een paar automatische tests en een vaste updateronde op. Hoe Andrej Karpathy daar zelf over denkt, lees je in ons stuk over agentic engineering.
Intussen kiezen meer Nederlanders voor zichzelf. De KVK telde in het tweede kwartaal van 2026 4,8 procent meer starters dan een jaar eerder. Van al die starters is 79 procent zzp’er (Bron: KVK). Hoeveel van hen met een zelfgebouwd AI-product begint, meet niemand. De verleiding om “even iets te bouwen” is wel groter dan ooit.
Vijf vragen voordat je één prompt typt
Gebruik dit als invulschema. Pak een notitieblok en schrijf bij elke vraag één of twee zinnen. Lukt dat niet, dan weet je meteen waar je huiswerk zit.
| Vraag | Wat je invult | Rood signaal |
|---|---|---|
| 1. Voor wie bouw ik dit? | Zo concreet mogelijk: hondenuitlaters in Utrecht in plaats van iedereen met een hond | Je kunt geen drie echte mensen noemen |
| 2. Kan ik ze bereiken? | Waar ze samenkomen: een Facebookgroep, een vereniging, een vakbeurs | Je weet niet waar ze online of offline te vinden zijn |
| 3. Wat doen ze nu aan het probleem? | Een spreadsheet, een andere app, een briefje op de koelkast | Ze doen niets en missen ook niets |
| 4. Waarom zouden ze overstappen? | Wat jouw versie beter maakt: sneller, goedkoper, minder gedoe | ”Hij is gewoon mooier” |
| 5. Wat mag het kosten? | Een bedrag of de tijd die ze er echt in zouden steken | Niemand wil er iets voor geven, ook geen paar euro |
De derde vraag is de belangrijkste en wordt het vaakst overgeslagen. Mensen lossen hun problemen vaak al op een manier op die goed genoeg is. Een herinnering in je agenda is gratis en werkt. Jouw app moet dan iets kunnen wat die agenda niet kan, anders stapt niemand over.
Een handig ezelsbruggetje komt uit The Mom Test van Rob Fitzpatrick. De titel verwijst naar het idee dat zelfs je moeder liegt om je gevoelens te sparen. Vraag je “zou je dit gebruiken?”, dan krijg je beleefde ja’s. Vraag liever naar het leven van de ander: wanneer had je dit probleem voor het laatst en wat deed je toen?
Beginner-tip Complimenten voelen goed maar zeggen weinig. “Leuk idee!” is geen bewijs. “Mag ik je bellen als het klaar is?” of “Wat kost het?” komt al dichter in de buurt.
Een voorbeeld: de plantenapp
Neem de plantenapp van zaterdag en loop het schema door.
Voor wie? “Iedereen met planten” is te breed. Na wat nadenken wordt het: mensen met veel kamerplanten die vaak op reis zijn.
Bereiken? Plantenruilgroepen op Facebook, de plantenwinkel om de hoek en de stekjesmarkt in het buurthuis.
Wat doen ze nu? Ze vragen de buren, gebruiken waterbolletjes of zetten een herinnering in hun agenda.
Waarom overstappen? Hier wordt het spannend. Een agendaherinnering doet het grootste deel van het werk al. Jouw app moet dus iets extra’s doen, bijvoorbeeld per plant rekening houden met het seizoen.
Wat mag het kosten? Na een paar gesprekken blijkt dat niemand voor zo’n app wil betalen. Een paar mensen zouden wel geld geven voor iemand die tijdens hun vakantie langskomt.
De uitkomst: het idee verschuift. Misschien is het product helemaal geen app, maar een oppasdienst tussen plantenliefhebbers waarbij een simpele app alleen de afspraken regelt. Dat is precies waarvoor de vragen bedoeld zijn: je ontdekt het na een paar gesprekken in plaats van na een maand bouwen.
Eerst praten, dan pas bouwen
Wil je verder met een idee, houd dan deze volgorde aan.
- Voer tien gesprekken met mensen uit je doelgroep. Praat over hun probleem. Je idee laat je zo lang mogelijk buiten beeld.
- Zet één simpele pagina online die beschrijft wat je gaat maken, met een knop om je aan te melden voor een wachtlijst. Die pagina bouw je met AI in een uur.
- Tel gedrag in plaats van meningen. Hoeveel mensen laten hun e-mailadres achter? Wil iemand vooruitbetalen of een afspraak maken?
- Bouw dan de kleinst mogelijke versie, voor de mensen die zich hebben gemeld.
Gevorderden Een inschrijving, een vooruitbetaling of een afspraak in iemands agenda kost de ander iets. Juist daarom is het betrouwbaarder dan een compliment. Meet ook wie afhaakt: tien bezoekers die doorklikken naar de prijs en daar stoppen, vertellen je meer over je prijs dan een enquête.
Wil je dit als ondernemer stap voor stap aanpakken, met een uitgebreider schema voor prijs en aanbod? Ons zusterplatform AI Platform MKB werkt het uit in de gids over je idee valideren voordat je bouwt. En ga je daarna echt bouwen met een tool als Lovable, lees dan eerst wat je moet dichttimmeren. Wie het bouwen zelf wil leren, kan terecht bij de gratis vibe-coding-cursus van Google.
Heb je al een idee liggen? Vul de vijf vragen vandaag in, voordat je je AI-assistent opent. Het kost een kwartier en kan je een maand bouwen voor niemand besparen.
